“Delen is vermenigvuldigen” versus Auteursrecht op Social Media

Ik stond eens op een kunstmarkt om mijn schilderijen met gedichten te tonen. Toen kwam er een dame langs, ze pakte pen en papier en begon te schrijven. Ik dacht dat ze mijn naam opschreef, dus ik vroeg of ze een visitekaartje wilde. “Nee, hoor, ik schrijf alleen even dit gedicht over. Het is precies iets voor mijn zus!”

Ik voelde me eventjes gevleid… maar tegelijkertijd dacht ik: “Hee, dat gaat zomaar niet, dat is MIJN gedicht!” Ik zocht koortsig naar een manier om haar vriendelijk te zeggen dat … Ja, wát eigenlijk? Wat kon ik zeggen? Ik stond met een mond vol tanden. En weg was ze alweer.

Mag dat nou zomaar? Kijk, ik zou haar het gedicht met veel plezier meegeven als ze er even om had gevraagd. Maar ze zei niet eens dankjewel… Dat voelde niet lekker.

Op Social Media komen regelmatig mooie spreuken voorbij. Als degene die het deelt het niet zelf heeft bedacht, vind ik het wel zo netjes als hij aangeeft dat het om een citaat gaat. Dat is iedereen vast wel met me eens.

Dan heb ik nu een vraag aan jullie… Hoe denken jullie over het auteursrecht van sprekers op cursussen en workshops, netwerkbijeenkomsten e.d? Onder het mom van “Delen is vermenigvuldigen” wordt veel informatie letterlijk doorgetweet. Ik weet niet of dat mag. Buiten het feit of het officieel wel of niet mag, vraag ik me af of de spreker er blij mee is… De spreker heeft moeite gedaan voor zijn verhaal, heeft wellicht uren- of jarenlang onderzoek gedaan en hij deelt het dan  (vaak tegen betaling) met een doelgroep. Ik kan me voorstellen dat de spreker het niet in alle gevallen fijn vindt als zijn info/kennis/werk ongevraagd wordt verspreid over duizenden volgers.

Mijn visie is: Als iemand zijn mening tweet over wat de spreker vertelt, of als iemand over zijn eigen ervaringen  tijdens een workshop tweet, dan is het iets van de twitteraar zélf. Prima, niks op tegen. Maar als iemand letterlijk zinnen doortweet die bijv. tijdens een powerpoint presentatie op een scherm staan, of klakkeloos informatie doorgeeft die hij hoort, zónder erbij te zetten dat het citaten zijn, dan vind ik dat niet netjes. Want als je wat tweet, gaan de volgers ervan uit, dat je dat zelf bedacht hebt. Je pronkt dan met andermans veren!

Delen is vermenigvuldigen is een mooi ding, maar het is aan de auteur om te beslissen aan wie en op welke manier hij zijn kennis wil delen. Als je ándermans spullen wilt delen hoor je eerst toestemming te vragen. Vind ik. Kwestie van etiquette.

Iemand vroeg me laatst op Twitter: “In welke eeuw leef jij?” Die vond dat ik niet met mijn tijd meeging….  Ik denk juist van wel, ik denk zelfs dat ik wat verder vooruit kijk… Of ben ik nou toch ouderwets in mijn opvattingen? Ben benieuwd hoe jullie met auteursrecht op Social Media (willen) omgaan. Hoe vinden jullie het als je werk (verhaal, gedicht, idee, foto) ongevraagd wordt gedeeld met de wereld? Hebben jullie er ervaring mee?

Groeten,

Tine de Jong-Veenstra

Advertenties

Over tinexpression

Tine is getrouwd en heeft drie kinderen. Ze is auteur van DROOM 'R OVER (jeugd 11-18 jaar) en NABIJ DE LIEFDE (gedichtenboekje), ontwikkelt nieuwe spellen op maat die gevoelige onderwerpen bespreekbaar maken en is huiswerkbuddy.
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized en getagged met , . Maak dit favoriet permalink.

9 reacties op “Delen is vermenigvuldigen” versus Auteursrecht op Social Media

  1. Hallo Tine,
    Je hebt volkomen gelijk, mij overkomt het regelmatig, voorbeeld:
    In België is een afdeling van een bejaardenhuis genoemd naar een gedicht van mij inclusief het gedicht aan de wand met naam en toenaam. Diegene die het heeft ingezonden heeft gewonnen en heeft er een bepaald bedrag mee gewonnen. Ik wist van niets, heb het toevallig gevonden op internet. “De Waterlelie”.

    http://www.poperinge.be/page.php?itemno=1025&lang=NL

    En zo zijn er legio voorbeelden, dus je hebt volkomen gelijk!

    Liefs,
    Janna Nendels

  2. Okke Groot zegt:

    Het auteursrecht staat in ons tijdperk onder druk, maar is niettemin nog steeds van kracht. Een geval als het voorbeeld hierboven (gedicht op muur, ingezonden door iemand anders dan de oorspronkelijke maker) zou ik gewoon via de rechter uitvechten. Als maker ben je gelukkig beschermd, dus heb je zeker een zaak. Delen is mooi, maar alleen als de maker daarmee instemt. En verder in zijn algemeenheid : ook in de social media dient bronvermelding zo veel mogelijk plaats te vinden.

    Okke Groot

  3. Hier loop ik regelmatig tegenaan. Voor wat betreft mijn workshops: ik heb gekozen om zoveel mogelijk hands on te doen. Dus weinig presenteren. Ik deel wel ebooks uit en die kom ik regelmatig op andere plekken tegen. Ik ben dat gaan zien als marketing. In de ebooks worden overigens de bronnen vermeld, wel zo netjes.

    Mocht ik wel specifiek iets met het gegeven willen doen dat ik de eigenaar ben van een publicatie of muziekwerk, dan gebruik ik de licenties van Creative Commons. Ik heb een netlabel wat alleen maar artiesten/albums publiceert met Creative Commons licenties. Uiteraard komen we de muziek wel eens op sites tegen, waar er betaald moet worden voor de muziek (100% Russische sites), maar dat is niet anders. Ik heb wel de indruk dat dit gerespecteerd wordt.

    Ik ben wel van mening dat als je bronnen gebruikt, deze ook moet vermelden.

    Groet,
    Henk van der Duim

  4. sytze61 zegt:

    Tine,

    Wat van jou is ( of van mij) mag niemand ongevraagd verspreiden of vermenigvuldigen.
    Zelfs met bronvermelding is dat nog maar beperkt, je kunt ook niet zomaar een heel boek “citeren”.

    Maar helaas, met de komst van social media heeft niet alleen de auteurswet geen rekening gehouden, maar vooral “het volk” trek zich nergens iets van aan en doet maar waar het zin in heeft.

    Ook mijn “intellectuele eigendommen” worden “misbruikt”!

    Helaas.
    Dat noemen we “beschaving” < Naar mijn mening worden we steeds primitiever!

  5. Tja, in een multimediale maatschappij komt auteursrecht inderdaad steeds meer onder druk te staan.

    Je kan daar op twee manieren tegenaan kijken.

    Ofwel verzet je je ertegen en probeer je met alle macht je auteursrechten op allerlei prestaties zoals voordrachten seminaries, slideshows, presentaties, blog posts te beschermen, maar dan zal je al snel vaststellen dat je constant achter de feiten aanholt en dat een kordaat optreden zich bovendien vaak tegen je keert.

    ofwel kies je voor go with the flow en aanvaardt je dat publiek toegankelijke documenten tegenwoordig vaak een eigen leven gaan leiden. In dat geval kan je hierop inspelen door bvb bij presentaties of slideshows te vragen of mensen wel even een bronvermelding en een linkje naar je website willen opnemen als ze iets kopiëren. Of je kan melden dat je zelf alle documenten op jouw website zet en dat je liever hebt dat mensen doorlinken dan kopiëren. Op die manier “recupereer” je een deel van het verlies door het om te buigen in een voordeel voor jezelf: maar traffiek op je website, meer naamsbekendheid, etc…

    Ikzelf verzet me nooit tegen hergebruik van teksten of beelden als er een correcte bronvermelding is, maar ben in het verleden wél opgetreden tegen klakkeloos kopiëren en verder verspreiden alsof het om eigen creatie ging.

    Ik hou er overigens zelf sinds kort een juridische blog op na waarin enkele artikels over auteursrecht in de pipeline zitten (http://siriuslegal.wordpress.com). Als je vragen of suggesties hebt die ik daarin kan verwerken, hoor ik dat graag.

    Mvg,
    Bart Van den Brande

  6. Hallo Tine,

    Uiteraard heb ik door mijn beroep – eindredacteur van een lokale krant – dagelijks te maken met auteursrecht. Ook tijdens mijn universitaire studie kwam ik regelmatig in aanraking met auteursrecht.
    Auteursrecht in een krant of tijdschrift en in (semi)wetenschappelijke publicaties is goed geregeld. Ook beeldrecht (afbeelding als of afbeelding van kunstwerk) is wettelijk geregeld.
    Het gedicht op de muur, zoals in een reactie hierboven, lijkt me ook onder het normale voor de hand liggende auteursrecht vallen. Zelfs het gedicht van jou dat werd overgeschreven.

    Bij social media heb je echter met een iets ander fenomeen te maken. Althans dat is mijn uitgangspunt. Je schrijft weblogs en twitterberichten specifiek om deze te delen én te verspreiden. Dat gebeurt ook volop. Alleen worden deze uitingen niet langer gedeeld of gedistrubueerd door professionals maar door ‘het publiek’, oftewel amateurs.
    Ik denk dan ook dat er vaak zonder bron gedeeld wordt, en dat dit dan te goeder trouw gaat. Dus niet om iets in te pikken, maar om het opnieuw te delen.

    Blijft dat ook ik het onaangenaam vond om een door mij afgenomen interview letterlijk terug te vinden op een website die niet de mijne was en zonder bronvermelding. Als het een kopietje was geweest, had ik er helemaal geen probleem mee gehad. Maar nu het was overgetikt, vond ik dat toch niet prettig.
    Dit is echter voor mij geen reden om hier iets anders tegen te ondernemen, dan gewoon tegen een ‘eigenaar’ van de site te zeggen dat ik dat dus niet kon waarderen.

    groet Eveline

  7. Wie een citeert of een foto overneemt moet de bron vermelden. Dat lijkt me volstrekt vanzelfsprekend.

  8. Klaske zegt:

    Het getuigt van weinig fantasie om andermans woorden letterlijk te kopiëren en er dan mee aan de haal te gaan alsof je het zelf verzonnen hebt. Wel zo snel, niet zo leuk en zeker niet beschaafd, om nog maar te zwijgen van de juridische kant zoals een aantal eerdere comments ook aanhaalden.

    Vraag is natuurlijk wel, hoe is dit te voorkomen? Is het nog te voorkomen? Of moeten we maar leren leven met zoveel onnadenkende onattente acties?
    Het is zo simpel om bij een tekst die je citeert te beginnen en te eindigen met aanhalingstekens, dat kan toch ook als je twittert? En als het dan teveel moeite is om degene die je citeert te vermelden na je citaat is het in ieder geval voor de lezer helder dat het niet je eigen ludieke, unieke, originele vondsten waren.

  9. Tip:
    Bestudeer eens het Creative Commons principe … zie http://www.creativecommons.nl

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s